Installatie-, inspectie- en vervangingsgids voor de blusdeken

Een blusdeken is een eenvoudig veiligheidsmiddel, maar de effectiviteit ervan hangt van meer af dan de deken zelf. Deze moet op de juiste locatie worden geïnstalleerd, te allen tijde direct bereikbaar zijn en in een conditie worden gehouden waarin deze in geval van nood snel kan worden ingezet.

In tegenstelling tot een brandblusser vereist een conventionele blusdeken doorgaans geen technisch onderhoud of service. Deze moet echter wel regelmatig worden geïnspecteerd en indien nodig worden vervangen.

Deze gids legt uit hoe u een blusdeken ophangt, waar u op moet letten tijdens een inspectie en wanneer een blusdeken moet worden vervangen.

Waar moet een blusdeken worden geïnstalleerd?

Een blusdeken moet worden opgehangen op een plek waar deze snel en veilig kan worden bereikt. De ideale locatie hangt af van de aanwezige risico's, maar het basisprincipe blijft altijd hetzelfde: de gebruiker moet de deken kunnen pakken zonder naar een brand toe of door een brand heen te moeten lopen.

In een keuken moet de blusdeken bijvoorbeeld dicht genoeg bij het kookgedeelte worden gemonteerd voor snelle toegang, maar niet direct boven of pal naast het fornuis of de kookplaat waar vlammen kunnen verhinderen dat iemand de deken kan bereiken.

Geschikte locaties zijn onder andere:

• huishoudelijke en gezamenlijke keukens;
• restaurants en professionele keukens;
• kantoren en werkplekken;
• werkplaatsen en laboratoria;
• scholen en openbare gebouwen;
• hotels en verblijfsaccommodaties;
• boten, caravans en andere locaties waar een passend brandrisico aanwezig is.

Hoe moet een blusdeken worden geïnstalleerd?

De houder van de blusdeken moet doorgaans verticaal worden gemonteerd op een goed zichtbare en gemakkelijk toegankelijke plaats.

Houd bij het installeren van een blusdeken rekening met het volgende:

• volg de installatie-instructies van de fabrikant;
• monteer de tas of doos stevig;
• zorg dat de bedieningsinstructies zichtbaar blijven;
• zorg ervoor dat de uittreklipjes vrij hangen en direct kunnen worden gepakt;
• plaats geen meubels, apparatuur of opgeslagen goederen voor de deken;
• vermijd locaties waar hitte, vocht, vet of vuil het product kunnen beschadigen of verontreinigen;
• zorg ervoor dat gebruikers niet in de buurt hoeven te komen van de vermoedelijke brandbron om de deken te bereiken.

Een blusdeken die is weggestopt in een kast of achter apparatuur is er technisch gezien wel, maar kan tijdens een noodsituatie moeilijk te vinden en te gebruiken zijn.

Op welke hoogte moet een blusdeken worden gemonteerd?

Er is geen vaste installatiehoogte die geschikt is voor elk gebouw en elke gebruiker. De belangrijkste vereiste is dat de uittreklipjes gemakkelijk kunnen worden bereikt en bediend door de beoogde gebruikers.

Bij de keuze van de montagepositie moet daarom rekening worden gehouden met de omgeving en de personen die de blusdeken naar verwachting zullen gebruiken.

Voor professionele panden kunnen brandveiligheidseisen, risicobeoordelingen of lokale voorschriften eveneens voorschrijven waar veiligheidsuitrusting moet worden geplaatst.

Hoe vaak moet een blusdeken worden geïnspecteerd?

Een blusdeken moet regelmatig worden gecontroleerd om te verifiëren of deze aanwezig, bereikbaar en klaar voor gebruik is.

Voor professionele omgevingen raadt DVM een gedocumenteerde inspectie ten minste eenmaal per jaar aan. Vaker visueel controleren kan wenselijk zijn op locaties met intensief gebruik, een hoger risico op verontreiniging of regelmatige veranderingen in de omliggende werkplek.

In woningen is een eenvoudige, periodieke visuele controle verstandig, met name na een verhuizing of herinrichting van de keuken of een andere ruimte waar de blusdeken is geplaatst.

Waar moet op worden gelet tijdens de inspectie van een blusdeken?

Een visuele inspectie van de blusdeken vereist niet dat de deken onnodig wordt uitgetrokken. Het doel is om te bevestigen dat het complete product gereed blijft voor noodgevallen.

Controleer of:

• de blusdeken zich nog op de toegewezen locatie bevindt;
• de tas of doos stevig is gemonteerd;
• de toegang tot de blusdeken niet wordt belemmerd;
• de uittreklipjes aanwezig, zichtbaar en bereikbaar zijn;
• de houder geen grote beschadigingen vertoont;
• er geen tekenen zijn van verontreiniging, vocht of slijtage;
• de bedieningsinstructies aanwezig en leesbaar blijven;
• de productidentificatie leesbaar blijft;
• er geen aanwijzingen zijn dat de blusdeken eerder is gebruikt of ingezet.

Als er enige twijfel bestaat over de conditie of integriteit van de blusdeken, is vervangen de veiligste optie.

Hebben blusdekens onderhoud nodig?

De termen blusdekeninspectie en blusdekenonderhoud worden soms door elkaar gebruikt, maar ze betekenen niet helemaal hetzelfde.

In tegenstelling tot apparatuur zoals een brandblusser, bevat een conventionele blusdeken doorgaans geen onderdelen die periodiek moeten worden bijgevuld, onderworpen aan drukproeven of technisch onderhouden.

Om deze reden is het juister om te spreken over inspectie en vervanging in plaats van routinematig technisch onderhoud.

De essentiële taak is periodiek te bevestigen dat de blusdeken bereikbaar, onbeschadigd en klaar voor direct gebruik is.

Wanneer moet een blusdeken worden vervangen?

Een blusdeken moet worden vervangen zodra de werking ervan op een veilige manier niet langer kan worden gegarandeerd.

Vervanging is aan de orde wanneer:

• de blusdeken is gebruikt;
• de deken, tas, doos of treklippen zijn beschadigd;
• het product is verontreinigd met vet, chemicaliën of andere stoffen;
• vocht of omgevingsomstandigheden kunnen de staat ervan hebben beïnvloed;
• essentiële bedieningsinstructies of identificatie zijn niet langer leesbaar;
• de door de fabrikant aangegeven levensduur is verstreken;
• een inspectie onzekerheid over de staat ervan oplevert.

Kan een blusdeken na een brand worden hergebruikt?

Nee. Een conventionele blusdeken moet worden beschouwd als een veiligheidsproduct voor eenmalig gebruik.

Na blootstelling aan vuur of aanzienlijke hitte is schade aan de stof niet altijd direct zichtbaar. Het opvrouwen van de blusdeken en het terugplaatsen in de houder garandeert daarom niet dat deze tijdens een volgende noodgeval correct zal functioneren.

Een blusdeken die bij een brand is ingezet, moet buiten gebruik worden gesteld en worden vervangen.

Hoe lang gaat een blusdeken mee?

De levensduur van een blusdeken hangt af van de productspecificaties van de fabrikant en de omstandigheden waarin het product wordt opgeslagen.

Een blusdeken die schoon, droog, onbeschadigd en correct geïnstalleerd blijft, kan vele jaren beschikbaar blijven, maar kopers moeten altijd het vervangingsbeleid van de fabrikant opvolgen.

Conventionele DVM-blusdekens worden geleverd met een garantie van 10 jaar, behoudens de toepasselijke product- en garantievoorwaarden.

Een lange levensduur neemt de noodzaak van inspectie niet weg. Een blusdeken moet alsnog eerder worden vervangen als de staat ervan onzeker wordt.

Moet een blusdeken tijdens de inspectie uit de tas worden gehaald?

Normaal gesproken moet onnodig gebruik worden vermeden. Het verwijderen en uitvouwen van een blusdeken puur voor een routine-inspectie kan vuil, schade of onjuist terugvouwen veroorzaken.

Routine-inspectie moet zich daarom richten op de staat en toegankelijkheid van het complete verpakte product, tenzij de instructies van de fabrikant of een specifieke inspectieprocedure anders voorschrijven.

Inspectie van blusdekens in professionele omgevingen

Voor bedrijven en organisaties moet inspectie idealiter deel uitmaken van de gedocumenteerde brandveiligheidsprocedures van de locatie.

Dit is met name relevant wanneer er meerdere blusdekens zijn geïnstalleerd in kantoren, werkplaatsen, hotels, scholen, magazijnen, woonvoorzieningen of andere professionele omgevingen.

Een eenvoudig inspectieverslag kan de locatie van elke blusdeken, de inspectiedatum, de staat ervan en eventuele vereiste corrigerende maatregelen of vervanging registreren.

Dit helpt inkoop- en facilitaire beheerteams ook om consistente brandveiligheidsapparatuur op meerdere locaties te behouden.

Installatie, inspectie en vervanging vormen één proces

Een kwalitatieve blusdeken biedt alleen effectieve noodbescherming als deze binnen handbereik en klaar voor gebruik is.

Een correcte installatie zorgt ervoor dat de blusdeken toegankelijk is. Regelmatige inspectie bevestigt dat deze klaar blijft voor gebruik. Tijdige vervanging zorgt ervoor dat er bij een toekomstige noodgeval niet wordt gesteund op beschadigde, verontreinigde of eerder gebruikte uitrusting.

Deze drie stappen – installatie, inspectie en vervanging – moeten daarom worden beschouwd als onderdeel van hetzelfde brandveiligheidsproces.

Voor meer informatie over het selecteren van de juiste blusdeken, zie onze Koopgids voor blusdekens .

Voor informatie over normen, testen en technische documentatie, zie Normen, naleving en certificering van blusdekens .